Η ΑΛΗΘΙΝΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΤΖΙΝΑ ΝΤΕΙΒΙΣ

Η ΑΛΗΘΙΝΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΤΖΙΝΑ ΝΤΕΪΒΙΣ

"Η αληθινή ταυτότητα της Τζίνα Ντέιβις", παράσταση βασισμένη στο μυθιστόρημα του Richard Flanagan «Άγνωστη Τρομοκράτισσα» (εκδ. Άγρα)
Σύλληψη-Σκηνοθεσία: Ελένη Ευθυμίου, Βασιλική Τρουφάκου
Παίζουν: Ελένη Ευθυμίου, Βασιλική Τρουφάκου, Γιώργος Μακρής
Συμπαραγωγή με την εταιρεία Brain Co

Ένα αστυνομικό μυστήριο που δημιουργείται από το τίποτα, μια όμορφη χορεύτρια με ταπεινά όνειρα που σε μια νύχτα βαφτίζεται περιβόητη τρομοκράτισσα, ο ρόλος των μίντια στη δημιουργία μιας είδησης.

«Δεν είμαι άνθρωπος, είμαι δυναμίτης»

Η Βασιλική Τρουφάκου και η Ελένη Ευθυμίου, μετά τη συνεργασία τους στο Φεστιβάλ Μπέργκμαν 2012 στη Σουηδία, μας προτείνουν ένα δυνατό έργο εμπνευσμένο από το μυθιστόρημα Αγνωστη Τρομοκράτισσα του Richard Flanagan με πρωτότυπη μουσική γραμμένη ειδικά για την παράσταση από τη Λένα Πλάτωνος. Ένα αστυνομικό μυστήριο που δημιουργείται από το τίποτα, μια όμορφη χορεύτρια με ταπεινά όνειρα που σε μια νύχτα βαφτίζεται περιβόητη τρομοκράτισσα, ο ρόλος των μίντια στη δημιουργία μιας είδησης. Με τρόπο άμεσο, κωμικό αλλά και με έντονο κοινωνικοπολιτικό σχόλιο, η παράσταση επιδιώκει να μιλήσει για όλα αυτά που μας συμβαίνουν και προσπαθούμε ν’ αποσιωπήσουμε… 


 Η Τζίνα Ντέηβις είναι χορεύτρια σε στριπτιτζάδικο. Της αρέσει να αγοράζει ακριβά ρούχα για να μοιάζει πλούσια. Όνειρό της είναι με τις οικονομίες της να αποκτήσει ένα καινούριο διαμέρισμα.

Ένα βράδυ σε ένα καρναβάλι η Τζίνα γνωρίζει έναν όμορφο, μελαμψό άντρα, τον Ταρίκ, με τον οποίο περνάει τη νύχτα. Το πρωί της επόμενης ημέρας όλα τα μέσα παρουσιάζουν εκείνη και τον Ταρίκ ως τους βασικούς ύποπτους για το τρομοκρατικό χτύπημα που έγινε στην καρδιά του Σύδνεϋ…

Έχει η Τζίνα Ντέηβις το διπλό αυτό πρόσωπο; Eίναι η τρομοκράτισσα που καταδιώκουν οι αρχές;

H αληθινή ταυτότητα της Τζίνα Ντέηβις αναφέρεται στην κατασκευή της είδησης, όπως προκύπτει από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Στην κατασκευή μίας διαφορετικής ταυτότητας φαινομενικά τόσο αντικειμενικής, όπου το υποκείμενο χάνει πια τη δυνατότητα να υποστηρίξει τον ίδιο του τον εαυτό.


Σημείωμα Σκηνοθετών

Διαβάζοντας την Άγνωστη Τρομοκράτισσα του Ρίτσαρντ Φλάναγκαν, ανοίχτηκε μπροστά μας μία θλιβερή και συνάμα επίκαιρη ιστορία. Η ιστορία του κατασκευασμένου θύτη, στο πρόσωπο του οποίου η κοινωνία εξορκίζει τις απειλές που δέχεται και εκτονώνει τις φοβίες και τις νευρώσεις της, μία ιστορία ατίμωσης. Η Τζίνα Ντέηβις υπάρχει, κάθε μέρα στο πρόσωπο κάποιου άλλου. Είναι εκείνοι οι άνθρωποι που, όταν περνούν πίσω από τη γυάλινη επιφάνεια του υπερμέσου της τηλεόρασης, αντιμετωπίζονται στην κυριολεξία ως δύο διαστάσεων ήρωες, αβαρείς και χάρτινοι, σαν εικόνες∙  δικάζονται από “λαϊκά δικαστήρια”, που στήνονται μέσα από εκπομπές, εφημερίδες και διαδικτυακούς τόπους, οι αποφάσεις των οποίων αν και άτυπες είναι κατ’ ουσίαν αμετάκλητες.  Είναι όμως και οι άλλοι, άνθρωποι που ίσως δεν προλάβαμε να μάθουμε γι' αυτούς, που με συνοπτικές διαδικασίες μεταφέρονται στο κατάλληλο κλουβί με την ακούσια συγκατάθεση της διαμορφωμένης «κοινής γνώμης».

Στην προσπάθειά μας να διαχειριστούμε τους δικούς μας φόβους, επιλέξαμε να συνδιαμορφώσουμε και να συνθέσουμε ένα δικό μας, επίκαιρο, «θέαμα». Υλικό μας, πέρα από το κείμενο του συγγραφέα, είναι η ανάγκη για διαφοροποίηση απέναντι σε ένα σύστημα εχθρικό προς κάθε τι ανθρώπινο. Ένα σύμπαν μέσα στο οποίο οι άνθρωποι, περιχαρακωμένοι στην ιδιωτική σφαίρα και αιχμάλωτοι του προσωπικού, αρκούνται στις σύντομες απαντήσεις που λαμβάνουν, σε απαντήσεις έτοιμες  που μόνο γι' αυτές διαθέτουν διαύγεια και τελικά χρόνο. Το ανήθικο και το φαύλο, αδιάσπαστο στοιχείο αυτού του κλειστού κυκλώματος, έχει απενοχοποιηθεί.  Παρατηρούμε πως είμαστε κι εμείς μέρος αυτής της δεύτερης, παράλληλης πραγματικότητας που η εικόνα έχει τη δύναμη να κατασκευάσει, αφού ενεργοί μόνο ως θεατές εγκαταλείπουμε τα κριτήριά μας και της παραδινόμαστε. Μεγαλώσαμε με ταινίες μυθοπλασίας, γαλουχηθήκαμε με εκπομπές κοινωνικού προβληματισμού, ωριμάσαμε με ριάλιτι σόουζ και φτάσαμε να δεχόμαστε πως αν αυτή, η πραγματικότητα, δεν είναι αρκετά ελκυστική, μπορεί να επιδέχεται κατάλληλες βελτιώσεις.

Θέλουμε να ελπίζουμε πως τα πράγματα γύρω μας αν και αποφασισμένα δεν έχουν κιόλας συντελεστεί, πως η όποια δράση έχει το αντίκρισμα της. Παραθέτουμε την παράσταση αυτή ως απορία και ως καθρέφτισμα του ελεύθερου πεδίου της σκέψης μας, η οποία θα συμπληρωθεί με τη φυσική παρουσία και την ενεργή θέση του κοινού.

Βασιλική Τρουφάκου, Ελένη Ευθυμίου


Συντελεστές

Σύλληψη-Σκηνοθεσία: Ελένη Ευθυμίου, Βασιλική Τρουφάκου
Διασκευή: Ελένη Ευθυμίου, Αναστασία Τζέλλου
Δραματουργία: Αναστασία Τζέλλου
Πρωτότυπη μουσική για την παράσταση: Λένα Πλάτωνος
Ενορχήστρωση: Λένα Πλάτωνος, Στέλιος Τσιρλιάγκος
Sound design, mixes: Στέργιος Τσιρλιάγκος
Σκηνικά, Κοστούμια: Ελισάβετ Αντάπαση
Φωτισμοί: Σάκης Μπιρμπίλης
Κίνηση: Χαρά Κότσαλη
Σχεδιασμός ψηφιακού περιβάλλοντος – live animation: Ελισάβετ Αντάπαση, Ευτύχης Ευθυμίου
Ανάπτυξη λογισμικού: Βασίλης Λεγάκης
Βοηθός Σκηνοθέτη: Χριστίνα Μπιρμπίλη-Καραλέκα
Βοηθός Σκηνογράφου: Καλυψώ Καπλάνη


Παίζουν οι ηθοποιοί:

Βασιλική Τρουφάκου, Ελένη Ευθυμίου, Γιώργος Μακρής


Πού και πότε

Θέατρο του Νέου Κόσμου - Δώμα

από 22.2.2013 μέχρι 28.4.2013 από 7.10.2013 μέχρι 12.11.2013

 

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΛΙΓΟΤΕΡΑ

ΥΛΙΚΟ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ

ΚΡΙΤΙΚΕΣ / ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΑ

Ματίνα Καλτάκη, LIFO, 03/04/2013

Η ΑΛΗΘΙΝΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΤΖΙΝΑ ΝΤΕΪΒΙΣ: ΝΕΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΙΕΣ ΦΩΝΕΣ ΜΕ ΤΑΛΕΝΤΟ ΚΑΙ ΑΠΟΨΗ

Η Ελένη Ευθυμίου και η Βασιλική Τρουφάκου σκηνοθετούν και ερμηνεύουν μια καθόλα (θέμα, δραματουργία, σκηνική υλοποίηση) ενδιαφέρουσα παράσταση.

H Άγνωστη Τρομοκράτισσα (2006, εκδ. Άγρα, 2011), το μυθιστόρημα του Ρίτσαρντ Φλάναγκαν που καταπιάνεται με το οξύ ζήτημα της κατασκευής ενοχών από τα ΜΜΕ, είναι η πρώτη ύλη πάνω στην οποία βασίστηκε η παράσταση Η αληθινή ταυτότητα της Τζίνα Ντέιβις, που σκηνοθετούν και ερμηνεύουν στο Δώμα του Θεάτρου του Νέου Κόσμου η Eλένη Ευθυμίου και η Βασιλική Τρουφάκου.   Ο Φλάναγκαν διευκρινίζει στο τέλος του βιβλίου του ότι οφείλει τον σκελετό της ιστορίας του στη Χαμένη τιμή της Καταρίνα Μπλουμ (1974) του Χάινριχ Μπελ. Δεν έχει λόγο να το αποκρύψει, αφού η δική του μυθοπλασία δεν έχει σχέση με τη νευρική, «ντοκιμαντερίστικη» γραφή του Μπελ που παρακολουθεί μέσα από καταθέσεις, απολογίες και δημοσιογραφικά κείμενα το απροσδόκητο τέλος μιας νεαρής υπηρέτριας –η ζωή της έγινε βορά στην κίτρινη δημοσιογραφία και στην αυταρχικότητα των ανακριτικών Αρχών σε μια εποχή τρομολαγνείας, ανάλογη με τη σημερινή. «Τα πρόσωπα και τα πράγματα του βιβλίου είναι φανταστικά. Αν όμως ο αναγνώστης διακρίνει κάποιες ομοιότητες με την εφημερίδα "Bild" στα σημεία όπου περιγράφονται ειδικές μορφές «δημοσιογραφικής δεοντολογίας», ας λάβει υπόψη πως οι ομοιότητες αυτές δεν είναι ούτε σκόπιμες ούτε τυχαίες, αλλά απλώς αναπόφευκτες» διευκρινίζει ο Χάινριχ Μπελ (1917-1985) λίγο πριν αρχίσει την εξιστόρησή του. Ήδη, από το 1968, η εφημερίδα “Bild” του πανίσχυρου (τότε και σήμερα) μιντιακού συγκροτήματος του Άξελ Σπρίνγκερ (1912- 1985) είχε κατηγορηθεί για ηθική αυτουργία στη δολοφονική απόπειρα κατά του ηγέτη του φοιτητικού κινήματος Ρούντι Ντούτσκε και των θυμάτων των διαδηλώσεων που ακολούθησαν. Οι εφημερίδες του συντηρητικού Σπρίνγκερ ήταν αυτές που ανέδειξαν τους Αντρέα Μπάαντερ και Ουλρίκε Μάινχοφ σε «υπ’ αριθμόν ένα δημόσιο κίνδυνο», προτού ακόμα συσταθεί η RAF, και έπαιξαν μείζονα ρόλο στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης και στην αποδοχή των μεθόδων που χρησιμοποιήθηκαν κατά τη δεκαετία του ’70 για να εξοντώσουν τις εξωκοινοβουλευτικές αριστερές οργανώσεις (στην κατασκευή των κατηγοριών, στις δίκες και στις ποινές των πρωτεργατών τους έως και τις «αυτοκτονίες» τους στις φυλακές).   Ο Μπελ, με άλλα λόγια, έγραψε τη Χαμένη τιμή της Καταρίνα Μπλουμ εν θερμώ, αντλώντας υλικό που η ίδια η επικαιρότητα του πρόσφερε. Το ίδιο κάνει και ο Φλάναγκαν, αξιοποιώντας «διαφημίσεις, τίτλους εφημερίδων, κουβέντες στα μπαρ, λόγια πολιτικών, κηρύγματα ραδιοφωνικών αστέρων». Το διάστημα των 30 χρόνων που μεσολάβησε προκαλεί ενδιαφέρουσες συγκρίσεις και συνδέσεις: σήμερα ο εχθρός δεν είναι πια το αστικό πολιτικό σύστημα αλλά το απρόσωπο, πανίσχυρο, παγκοσμιοποιημένο οικονομικό σύστημα. Ο δυτικός, «πολιτισμένος» μετα-ψυχροπολεμικός κόσμος δεν απειλείται από την ταξική εξέγερση αλλά από την ισλαμική επίθεση. Ο καινούργιος φόβος λέγεται τρομοκρατία και είναι παλιός, αλλά λόγω της κυριαρχίας της τηλεόρασης στη διαμόρφωση της κυρίαρχης γνώμης και της «θεαματικής» διάστασης που εγγενώς φέρουν τα τρομοκρατικά χτυπήματα είναι ήδη και θα παραμείνει προνομιακό πεδίο και αντικείμενο των ΜΜΕ.   Η Τζίνα Ντέιβις ή Κούκλα (όπως είναι το καλλιτεχνικό όνομα της στρίπερ που πρωταγωνιστεί στην ιστορία του Φλάναγκαν) δεν ενδιαφέρεται για όλα αυτά. «Τα μικρά όνειρα, οι μικρές ελπίδες, τα μικρά πράγματα», αυτά της επέτρεπε η ζωή και η νεαρή γυναίκα δεν ήθελε εξηγήσεις, μόνο να βγάζει χρήματα για να μπορεί να αγοράζει ό,τι της έκανε κέφι. Όταν θα καταλάβει ότι εξαιτίας ενός one night stand καταζητείται ως τρομοκράτισσα, δεν θα έχει τη σκέψη και τον τρόπο για να αντιδράσει σωστά. Θα επιβεβαιώσει την αρχικά ανυπόστατη κατηγορία εναντίον της, πυροβολώντας τον δημοσιογράφο που έφτιαξε το τρομοκρατικό προφίλ της.   Η Αληθινή ταυτότητα της Τζίνα Ντέιβις θίγει ένα σύνθετο και δυσεπίλυτο πρόβλημα της εποχής που μεταλλάσσεται και εξελίσσεται μαζί με τις ανθρώπινες κοινωνίες και τον ανθρώπινο πολιτισμό. Αυτός είναι ο πρώτος λόγος που μου άρεσε η παράσταση της Ε. Ευθυμίου και της Β. Τρουφάκου. Ο δεύτερος και βασικότερος είναι η αρτιότητα της παράστασής τους. Οι δυο τους ερμηνεύουν το σφιχτό και με γρήγορη ροή σκηνικό κείμενο (το υπογράφουν η Ευθυμίου και η Αναστασία Τζέλλου), μπαινοβγαίνοντας στους διαφορετικούς ρόλους ελεύθερα, με μικρές διαφοροποιήσεις στα όμοια, «πολυμορφικά» κοστούμια τους και στην υποκριτική τους. Η Ελισάβετ Αντάπαση σχεδίασε το λευκό σκηνικό που λειτουργεί ως οθόνη για το ψηφιακό περιβάλλον και τα live animations που σχεδίασε ο Ευτύχης Ευθυμίου, θυμίζοντάς μου δύο σκηνικές προτάσεις με μεγάλο ενδιαφέρον για τη δυνατότητα συνεργασίας των παραστατικών τεχνών και των new media: τη δουλειά του Αλέξανδρου Ψυχούλη στο Πρώτος Έρωτας / PLAYBACK του Θάνου Σταθόπουλου σε σκηνοθεσία Εμμανουήλ Κουτσουρέλη (θέατρο Χώρα, 2004) και το υπέροχο FW: See You in Walhalla της Τζένης Αργυρίου. Τη σκηνική ατμόσφαιρα συμπληρώνει ιδανικά η μουσική που συνέθεσε για την παράσταση η Λένα Πλάτωνος. Αν η αρχή είναι το ήμισυ του παντός (δεν το πιστεύω, αλλά εντάξει), η πρώτη παράσταση της Ευθυμίου και της Τρουφάκου επιτρέπει να περιμένουμε με ενδιαφέρον τη συνέχειά της (τους).

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΛΙΓΟΤΕΡΑ
Ελένη Πετάση, Clickatlife.gr, 23/10/2013

«Η ΑΛΗΘΙΝΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΤΖΙΝΑ ΝΤΕΪΒΙΣ»

Η Ελένη Πετάση γράφει κριτική για την παράσταση «Η αληθινή ταυτότητα της Τζίνα Ντέιβις» που ανέβηκε στο Δώμα του Θεάτρου του Νέου Κόσμου σε σκηνοθεσία των Ελένης Ευθυμίου και Βασιλικής Τρουφάκου.

Το μυθιστόρημα του Ρίτσαρντ Φλάναγκαν «Η άγνωστη τρομοκράτισσα» (2006, εκδ. Αγρα 2011) έχει δικαίως προκαλέσει το ενδιαφέρον της κριτικής. «Ένας λαμπρός στοχασμός για τον κόσμο μετά την 11η Σεπτεμβρίου, έναν παγκοσμιοποιημένο κόσμο, όπου ο φόβος συνιστά πολύτιμο αγαθό τόσο για τους τρομοκράτες όσο και για τις κυβερνήσεις, έναν κόσμο στον οποίο οι φήμες και η παραπληροφόρηση κάνουν το γύρο της υδρογείου με το ανοιγόκλεισμα ενός ματιού...», έγραψαν οι «New York Times».

Η τρομοφοβία, η αποσταθεροποίηση του πολιτικού συστήματος, η άκριτη στάση των πανικόβλητων αστυνομικών αρχών, δεν είναι τα μόνα συστατικά σ’ αυτό το οξυδερκές πολιτικοκοινωνικό έργο του Αυστραλού συγγραφέα που παράλληλα σκιαγραφεί τους μηχανισμούς κατασκευής ειδήσεων από τα ανθρωποφαγικά ΜΜΕ, με αποτέλεσμα την επίρριψη ενοχών σε ενόχους και μη.

Ωστόσο, το φαινόμενο του αθώου που αδίκως ενοχοποιείται και εξωθείται σε εγκληματικές πράξεις δεν είναι καινούργιο. Μόνο που σήμερα, όπως αναφέρει ο Φλάναγκαν διά στόματος Νίτσε, «...καθημερινά κάποιος κάπου γίνεται δυναμίτης». Ήδη από το 1786 το δράμα του Φρίντριχ Σίλερ «Ο εγκληματίας της χαμένης τιμής» καυτηριάζει τις συνέπειες μιας συκοφαντικής εμπλοκής. Ο Χάινριχ Μπελ, στη συνέχεια, δανείζεται στοιχεία από τον Σίλερ και γράφει τη «Χαμένη τιμή της Καταρίνα Μπλουμ» (1974), που γίνεται ταινία από τον Φόλκερ Σλέντορφ. Και ο Φλάναγκαν με τη σειρά του αντλεί υλικό τόσο από τη νουβέλα του τελευταίου όσο και από «διαφημίσεις, άρθρα εφημερίδων, λόγια πολιτικών, κουβέντες σε μπαρ, κηρύγματα τηλεοπτικών αστέρων» κ.ά.

Η δική του ασθμαίνουσα, σκοτεινή ιστορία ηθικής επίφασης ενέπνευσε την ευφάνταστη σκηνική μεταφορά της (τη διασκευή του κειμένου υπογράφουν η Ελένη Ευθυμίου και η Αναστασία Τζέλλου) στο Δώμα του Νέου Κόσμου με τον τίτλο «Η αληθινή ταυτότητα της Τζίνα Ντέιβις».

Η Τζίνα Ντέιβις ή «Κούκλα» δεν είναι παρά μια ασήμαντη στριπτιζέζ σε ένα λαμπερό νυχτερινό κέντρο του Σίδνεϊ, μια αφελής, νέα γυναίκα με όνειρα ταπεινά, που κάνει το λάθος να περάσει μια νύχτα με έναν άγνωστο μελαψό άντρα, τον Τάρικ, και να βρεθεί το επόμενο πρωί πρωταγωνίστρια των τηλεοπτικών καναλιών σε μια ανατριχιαστική υπόθεση τρομοκρατίας. Αντιμετωπίζοντας την αβάσιμη κατηγορία δίχως ψυχραιμία και «χάνοντας» τον εαυτό της, η Τζίνα θα αντιδράσει βίαια, καθώς από εξιλαστήριο θύμα θα μεταμορφωθεί σε πραγματικό θύτη, βουτώντας εντέλει σε ένα λουτρό αίματος.

Σκηνοθετώντας την παράσταση και ερμηνεύοντας διαφορετικούς ρόλους με αμεσότητα, έντονη σωματικότητα, γρήγορους ρυθμούς και διαβρωτικό χιούμορ, η Ελένη Ευθυμίου και η Βασιλική Τρουφάκου χτίζουν μια καθηλωτική ατμόσφαιρα που εντείνεται με την ευφυώς παρεμβατική συνδρομή του ψηφιακού περιβάλλοντος και των live animations (Ελισάβετ Αντάπαση, Ευτύχης Ευθυμίου), τη θαυμάσια, πρωτότυπη μουσική της Λένας Πλάτωνος και τους ενδιαφέροντες φωτισμούς του Σάκη Μπιρμπίλη.

Ντυμένες ομοιόμορφα σαν αντίγραφα του ίδιου προσώπου, μέσα σε ένα αποστειρωμένο, μίνιμαλ σκηνικό σύμπαν (σκηνικά-κοστούμια Ελισάβετ Αντάπαση), οι δύο ταλαντούχοι ηθοποιοί-περφόρμερ μαζί με τον Νίκο (sic) Μακρή αφηγούνται και αναπαριστούν αυτήν την «καφκικού ύφους» αλλά και ταυτόχρονα τόσο οικεία στις μέρες μας ιστορία.

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΛΙΓΟΤΕΡΑ
TOP