ΠΡΟΣΦΟΡΑ
ΜΕΧΡΙ ΤΗΝ ΠΑΡΑΜΟΝΗ ΚΑΘΕ ΠΡΕΜΙΕΡΑΣ
ΟΛΑ ΤΑ ΕΙΣΙΤΗΡΙΑ 10€

ΕΚΚΛΗΣΙΑΖΟΥΣΕΣ

ΕΚΚΛΗΣΙΑΖΟΥΣΕΣ

"Εκκλησιάζουσες" του Αριστοφάνη
Σκηνοθεσία: Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος
Παίζουν: Δάφνη Λαμπρόγιαννη, Κώστας Κόκλας, Γιώργος Πυρπασόπουλος, Παντελής Δεντάκης, Νίκος Καρδώνης, Μαίρη Σαουσοπούλου, Γεωργία Γεωργόνη, Στράτος Χρήστου, κ.ά.

Το Θέατρο του Νέου Κόσμου το καλοκαίρι 2012 παρουσίασε στην Επίδαυρο (27 & 28/7), στο Ηρώδειο (3 & 4/9), αλλά και σε περιοδεία στα μεγάλα φεστιβάλ της χώρας, την κωμωδία του Αριστοφάνη Εκκλησιάζουσες.

 

Μία ακόμα πολιτική κωμωδία-σάτιρα, από τις χαρακτηριστικές του Αριστοφάνη, στην οποία για άλλη μια φορά –μετά τη Λυσιστράτη– τάσσεται υπέρ των γυναικών. Ενδεχομένως την έγραψε το 391 ή το 392 π.Χ.

Τώρα που βουλιάζει το δικό μας πολιτικό σύστημα, είναι σειρά μας να μιλήσουμε για την πολιτική και για την πάλη των δύο φύλων με αφορμή τις Εκκλησιάζουσες. Και να γελάσουμε όχι μόνο με τη μακρινή εποχή της αθωότητας, αλλά και με το κολασμένο σήμερα, αφού η δική μας Πραξαγόρα έχει ακόμα και μαντικές ικανότητες, που της επιτρέπουν να κινείται ελεύθερα μέσα στους αιώνες και να προσγειώνεται στο παρόν.

 

Σημείωμα σκηνοθέτη

Ο Αριστοφάνης ανήκει στους αγαπημένους μου. Μου ταιριάζει το χιούμορ και η αθυροστομία του, όταν με ανεξάντλητη φαντασία στήνει επί σκηνής κωμικές υποθέσεις για να σχολιάσει τα πολιτικά πράγματα της εποχής του. Δε με ενδιαφέρει καθόλου αν είναι προοδευτικός ή όχι με τη στενή έννοια, η κωμωδία πιστεύει σε δικό της θεό, και ο Αριστοφάνης ξέρει πάντα να βρίσκεται στη σωστή πλευρά: μακριά κι αλάργα από την πολιτική ορθότητα.

Καταπιάστηκα πρώτη φορά με Αριστοφάνη το 2005, ανεβάζοντας τους Αχαρνείς που μου ανέθεσε το Εθνικό Θέατρο, και φέτος, στην κολασμένη συγκυρία που ζούμε, οι Εκκλησιάζουσες μου φάνηκαν η καλύτερη επιλογή για να σχολιάσουμε όλα όσα συμβαίνουν γύρω μας σε πολιτικό, οικονομικό και ηθικό επίπεδο. Μας χωρίζουν σχεδόν 2.500 χιλιάδες χρόνια από το πρώτο ανέβασμα του έργου, κι όμως πίσω από τις ατάκες του βλέπουμε καθαρά γνώριμες καταστάσεις και πρόσωπα. Να ’μαστε λοιπόν και πάλι με Αριστοφάνη στην Επίδαυρο, αυτή τη φορά με το Θέατρο του Νέου Κόσμου.

Στις Εκκλησιάζουσες κυριαρχεί το στοιχείο της μεταμφίεσης. Οι γυναίκες μεταμφιέζονται σε άντρες για να πάρουν την εξουσία και να σώσουν την πόλη, σε μια εποχή που δεν έχουν πολιτικά (και όχι μόνο) δικαιώματα, και οι άντρες μεταμφιέζονται σε γυναίκες.

Ένα βασικό θέμα που με απασχόλησε είναι ότι ο  Αριστοφάνης τον 4ο π.Χ. αιώνα δε θα μπορούσε βέβαια να φανταστεί ότι η θέση της γυναίκας στην πορεία των αιώνων θα άλλαζε αισθητά, και ιδιαίτερα τον 20ό αιώνα, με τη βοήθεια και του φεμινιστικού κινήματος: πολιτικά και εργασιακά δικαιώματα, θέση στην οικογένεια, στη ζωή και στον έρωτα. Αυτό είναι κάτι που η σκηνοθεσία δεν θα μπορούσε να μην το λάβει υπόψη της. Με αυτό το σκεπτικό έγινε και η απόδοση του κειμένου. Δεν πήραμε μια έτοιμη μετάφραση να της φορτώσουμε και τις δικές μας προσθήκες, αλλά προτιμήσαμε να γίνει εξαρχής η δουλειά για να έχει ενιαίο ύφος το κείμενο. Μια βασική μας παρέμβαση είναι ότι η δική μας Πραξαγόρα, εκτός από πολιτικές έχει και μαντικές ικανότητες, που της επιτρέπουν να κινείται ελεύθερα μέσα στους αιώνες και να  σχολιάζει την ιστορία, καθώς παρακολουθεί τη γυναίκα να κατακτά δικαιώματα και να μπαίνει στην εξουσία, θυσιάζοντας πολλές φορές τα γυναικεία της χαρακτηριστικά και τις ευαισθησίες.

Στην παράστασή μας οι γυναικείοι ρόλοι ερμηνεύονται από γυναίκες και οι αντρικοί από άντρες. Δεν ήθελα να υπονομεύσω αυτό τον ουτοπικό γυναικείο λόγο της αρχαιότητας για χάρη του γέλιου που εγγυάται ο τραβεστισμός.

Μόνη εξαίρεση είναι η σκηνή με τις γριές στο τέλος του έργου. Σήμερα το βρίσκω σεξιστικό και καθόλου διασκεδαστικό να παίζουν τις γριές γυναίκες ηθοποιοί, και μάλιστα ηλικιωμένες. Στην εποχή του Αριστοφάνη τις παίζαν έτσι κι αλλιώς άντρες, και το κωμικό λειτουργούσε μέσα από αυτή τη μεταμφίεση. Νομίζω εξάλλου ότι αυτή η σκηνή έχει γκροτέσκο, αθυρόστομο και καρναβαλικό χαρακτήρα, τοποθετημένη καθώς είναι στο πλαίσιο των επινικίων για την εξουσία που πήραν οι γυναίκες. Προτιμήθηκε λοιπόν να παιχτούν οι γριές από τους άντρες του θιάσου.

Τα χορικά παίζουν πάντα βασικό ρόλο στις αριστοφανικές κωμωδίες. Δεν μπορώ να φανταστώ αριστοφανικότερο μουσικό από τον Θάνο Μικρούτσικο. Ταιριάξαμε από την πρώτη μας συνεργασία, τους Αχαρνείς, και μακάρι να προλάβουμε να κάνουμε κι άλλους αριστοφάνηδες παρέα.

ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ


Συντελεστές

Σκηνοθεσία: Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος

Απόδοση κειμένου: Βασίλης Μαυρογεωργίου

Μουσική: Θάνος Μικρούτσικος

Κοστούμια: Άγγελος Μέντης

Χορογραφίες: Αγγελική Στελλάτου

Σχεδιασμός φωτισμών: Σάκης Μπιρμπίλης

Μουσική διδασκαλία: Θανάσης Αποστολόπουλος

Βοηθός σκηνοθέτη: Σπύρος Πίτσος


Παίζουν οι ηθοποιοί (με σειρά εμφάνισης):

Δάφνη Λαμπρόγιαννη (Πραξαγόρα), Κώστας Κόκλας (Βλέπυρος - Α΄ Γριά), Στράτος Χρήστου (Γείτονας - Γ΄ Γριά), Παντελής Δεντάκης (Χρέμης - Β΄ Γριά), Νίκος Καρδώνης (Άντρας), Μαίρη Σαουσοπούλου (Κηρύκαινα), Γεωργία Γεωργόνη (Νέα), Γιώργος Πυρπασόπουλος (Νέος)

Χορός: Μαίρη Σαουσοπούλου, Ντίνη Ρέντη, Πολυξένη Ακλίδη, Ειρήνη Γεωργαλάκη, Μαρία Γεωργιάδου, Γεωργία Γεωργόνη, Άνδρη Θεοδότου, Κατερίνα Μαούτσου, Σωτηρία Ρουβολή, Ειρήνη Φαναριώτη, Έλενα Χατζηαυξέντη


Πού και πότε

  • ΚΥΠΡΟΣ, Δευτέρα 9, Τρίτη 10 Ιουλίου, Αρχαίο Θέατρο Κουρίου
  • ΡΑΦΗΝΑ, Πέμπτη 12 Ιουλίου, Προαύλιο Γυμνασίου-Λυκείου Ραφήνας
  • ΧΑΝΙΑ, Κυριακή 15, Δευτέρα 16 Ιουλίου, Θέατρο Ανατολικής Τάφρου
  • ΡΕΘΥΜΝΟ, Τρίτη 17 Ιουλίου, Θέατρο ΕΡΩΦΙΛΗ, Φρούριο Φορτέτσα
  • ΗΡΑΚΛΕΙΟ, Τετάρτη 18, Πέμπτη 19 Ιουλίου, Κηποθέατρο Ν. ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ
  • ΕΠΙΔΑΥΡΟΣ, Παρασκευή 27, Σάββατο 28 Ιουλίου, Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου
  • ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, Δευτέρα 30, Τρίτη 31 Ιουλίου, Δημοτικό Θέατρο Κήπου
  • ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ, Πέμπτη 2 Αυγούστου, Υπαίθριο Θέατρο Πάρκου Εγνατία
  • ΚΑΒΑΛΑ, Παρασκευή 3, Σάββατο 4 Αυγούστου, Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων
  • ΘΑΣΟΣ, Κυριακή 5 Αυγούστου, Αρχαίο Θέατρο Θάσου
  • ΚΟΜΟΤΗΝΗ, Δευτέρα 6 Αυγούστου, Θερινό Δημοτικό Θέατρο Κομοτηνής
  • ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ, Τετάρτη 8 Αυγούστου, Αμφιθέατρο Σίβηρης
  • ΖΑΚΥΝΘΟΣ, Παρασκευή 10, Σάββατο 11 Αυγούστου, Υπαίθριο Δημοτικό Θέατρο Ζακύνθου
  • ΟΙΝΙΑΔΕΣ, Κυριακή 12 Αυγούστου, Αρχαίο Θέατρο Οινιαδών
  • ΠΡΕΒΕΖΑ, Δευτέρα 13 Αυγούστου, Δημοτικό Κηποθέατρο «Γιάννης Ρίτσος»
  • ΑΡΧΑΙΑ ΗΛΙΔΑ, Παρασκευή 17 Αυγούστου, Θέατρο Αρχαίας Ήλιδας
  • ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ, Σάββατο 18 Αυγούστου, Αύλειος Χώρος ΞΕΝΙΑ
  • ΤΡΙΚΑΛΑ, Τρίτη 21 Αυγούστου, Υπαίθριο Δημοτικό Θέατρο Τρικάλων (Φρούριο)
  • ΛΑΡΙΣΑ, Τετάρτη 22 Αυγούστου, Κηποθέατρο ΑΛΚΑΖΑΡ
  • ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, Πέμπτη 23, Παρασκευή 24 Αυγούστου, Θέατρο Δάσους
  • ΒΟΛΟΣ, Σάββατο 25 Αυγούστου, Θερινό Δημοτικό Θέατρο ΜΕΛΙΝΑ
  • ΧΑΛΑΝΔΡΙ, Κυριακή 26, Δευτέρα 27, Τρίτη 28 Αυγούστου, Ευριπίδειο Θέατρο Ρεματιάς
  • ΝΙΚΑΙΑ, Πέμπτη 30 Αυγούστου, Κατράκειο Θέατρο
  • ΠΕΙΡΑΙΑΣ, Παρασκευή 31 Αυγούστου, Βεάκειο Θέατρο
  • ΠΕΤΡΟΥΠΟΛΗ, Σάββατο 1ηΣεπτεμβρίου, Θέατρο Πέτρας
  • ΗΡΩΔΕΙΟ, Δευτέρα 3, Τρίτη 4 Σεπτεμβρίου, Ωδείο Ηρώδου Αττικού
  • ΗΛΙΟΥΠΟΛΗ, Τετάρτη 5, Πέμπτη 6 Σεπτεμβρίου, Δημοτικό Θέατρο Άλσους «Δημήτρης Κιντής»
  • ΑΙΓΑΛΕΩ, Παρασκευή 7 Σεπτεμβρίου, Δημοτικό Θέατρο «Αλέξης Μινωτής»
  • ΒΥΡΩΝΑΣ, Σάββατο 8 Σεπτεμβρίου, Θέατρο Βράχων «Μελίνα Μερκούρη»
  • ΝΕΑ ΣΜΥΡΝΗ, Πέμπτη 13 Σεπτεμβρίου, Άλσος Νέας Σμύρνης
  • ΠΑΠΑΓΟΥ, Τρίτη 18 & Παρασκευή 21 Σεπτεμβρίου, Κηποθέατρο Παπάγου
  • ΠΑΤΡΑ, Τετάρτη 19 Σεπτεμβρίου, Ρωμαϊκό Ωδείο Πατρών
  • ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟΣ, Σάββατο 22 Σεπτεμβρίου, Δημοτικό Κινηματοθέατρο "Γαλαξίας" 
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΛΙΓΟΤΕΡΑ

ΚΡΙΤΙΚΕΣ / ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΑ

Μαρώ Τριανταφύλλου, Η ΕΠΟΧΗ, 14/07/2012

«Η παιδεία και ο πολιτισμός νικούν το φόβο» - Συνέντευξη του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου στην ΕΠΟΧΗ

«Το χειρότερο πράγμα είναι ο φόβος και θεωρώ πολιτικά και ανθρώπινα αναξιοπρεπές και απαράδεκτο να πανικοβάλλουν τον κόσμο για να επιβληθούν».

«Το χειρότερο πράγμα είναι ο φόβος και θεωρώ πολιτικά και ανθρώπινα αναξιοπρεπές και απαράδεκτο να πανικοβάλλουν τον κόσμο για να επιβληθούν».

Το Θέατρο του Νέου Κόσμου για την παρθενική του εμφάνιση στην Επίδαυρο διαλέγει τις «Εκκλησιάζουσες». Ο σκηνοθέτης Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος επανέρχεται στον Αριστοφάνη έπειτα από επτά χρόνια, με ένα έργο του ποιητή στο οποίο αυτός καταδικάζει την κατάρρευση παραδοσιακών πολιτικών αξιών (συμμετοχή, ενδιαφέρον και αγάπη για την πόλη, προτεραιότητα των συμφερόντων της πόλης, ανιδιοτέλεια), την έκπτωση δηλαδή της έννοιας του πολίτη. Τι θα μπορούσε να είναι περισσότερο τρομαχτικό και επικίνδυνο για την πατριαρχική κοινωνία της Αθήνας, όταν οι Αθηναίοι άνδρες πολίτες εγκαταλείπουν την πολιτική ή βλέπουν τη συμμετοχή στη Βουλή μόνο για να κερδίσουν τη χρηματική αποζημίωση; Μα -ω φρίκη!- να πάρουν την εξουσία οι γυναίκες και να ανατρέψουν κάθε δεδομένο στη ζωή της πόλης. Ο Θεοδωρόπουλος «διαβάζει» τις «Εκκλησιάζουσες» μέσα από τη σύγχρονη πολιτική συγκυρία και προβληματίζεται για την πολιτική πρόταση που πρέπει να διατυπωθεί με τόλμη και ευαισθησία, χωρίς αγκυλώσεις και χωρίς επικίνδυνους ισοπεδωτισμούς. 
Τη συνέντευξη πήρε η Μαρώ Τριανταφύλλου  (maro33@otenet.gr): 

Κ. Θεοδωρόπουλε, επιστρέφετε στον Αριστοφάνη μετά από επτά χρόνια. Στους «Αχαρνής» είχατε μείνει πιστός στο κείμενο του Αριστοφάνη -που παρουσιάστηκε σε μια γόνιμη μετάφραση του Παντελή Μπουκάλα- ενώ τώρα, αλλάζετε γραμμή πλεύσης και περνάτε σε μια διασκευή δια χειρός του συνεργάτη σας Βασίλη Μαυρογεωργίου. 
Πράγματι, γιατί στους «Αχαρνής» δεν χρειαζόταν να γίνει επέμβαση στο κείμενο. Ο Δικαιόπολις φτιάχνει ένα δικό του κράτος στα όρια του χωραφιού του διαφωνώντας με το κράτος της Αθήνας και τον πόλεμο με την Σπάρτη. Είναι από μόνο του μια αναγνωρίσιμη κατάσταση, μια κριτική στον πόλεμο και την κακή λειτουργία της πόλης. Στις «Εκκλησιάζουσες», όμως, κάνει μια ανατρεπτική για τα δεδομένα της εποχής του υπόθεση: οι Αθηναίοι τα έκαναν… μπάχαλο, αν έπαιρναν οι Αθηναίες την εξουσία, τι θα γινόταν; Υπάρχουν πολιτικές αντιστοιχίες με την εποχή μας, με την Ελλάδα του σήμερα. Όμως, αν ζούσε ο Αριστοφάνης τώρα, θα έπρεπε να ξαναδεί το κείμενό του. Το κωμικό στοιχείο από την εξέγερση των γυναικών δεν γίνεται κατανοητό σήμερα, γιατί οι γυναίκες δεν ζουν απομονωμένες στο σπίτι τους, δουλεύουν, παίρνουν μέρος στη δημόσια ζωή, έχουν πολιτική δραστηριότητα, υψηλά αξιώματα… Χρειαζόταν, λοιπόν, μια διασκευή για την, ας πούμε, επικαιροποίηση του κειμένου. Την έκανε ο Βασίλης Μαυρογεωργίου αφού συζητήσαμε πολύ τι ήθελα να δώσω στην παράσταση.

Τι σας έκανε να διαλέξετε από όλες τις αριστοφανικές κωμωδίες ειδικά τις «Εκκλησιάζουσες»; 
Η επιλογή έγινε πριν από δύο χρόνια… Όσο περνούσε ο καιρός έβλεπα πόσο συγγενικό ήταν το κλίμα του έργου με αυτό της σύγχρονης Ελλάδας. Με γνώμονα αυτή την αναλογία διαμορφώσαμε και τη διασκευή, που ήθελε μεγάλη προσοχή για να μην πέσουμε σε επιθεωρησιακές ευκολίες –και το λέω αυτό μολονότι λατρεύω την επιθεώρηση ως είδος. Όμως το κείμενο πρέπει να αναφέρεται στο σήμερα υπαινικτικά, όχι αλλάζοντας τα ονόματα των πολιτικών της αρχαιότητας με άλλα που θυμίζουν ή ανακαλούν τους σύγχρονους. Είπαμε υπάρχουν αναλογίες ακόμα και ομοιότητες αλλά δεν ταυτίζονται ούτε οι εποχές ούτε οι καταστάσεις ούτε τα πρόσωπα. 

Η Πραξαγόρα προφητεύει 
Στην παράστασή σας η Πραξαγόρα ταξιδεύει στο χρόνο και βλέπει τις γυναίκες του σήμερα… 
Ναι, η Πραξαγόρα μας έχει προφητικές ικανότητες. Μιλά στις συντρόφισσές της για τις γυναίκες του μέλλοντος, αλλά φυσικά απευθύνεται στις σύγχρονες γυναίκες, ζητώντας τους να μη χάσουν την ιδιαιτερότητα και την ευαισθησία τους, όταν αναλαμβάνουν νευραλγικά πόστα, θέσεις εξουσίας. Να κρατήσουν τα θηλυκά στοιχεία… Μια γυναίκα ξέρει να αγκαλιάσει, να προστατεύσει, εκφράζει τα συναισθήματά της… Είναι στοιχεία που θαυμάζω στις γυναίκες. Στην εποχή μας ένα μεγάλο ποσοστό γυναικών για να τα βγάλουν πέρα στην ανδροκρατούμενη κοινωνία μας, αναγκάζονται ή επιλέγουν να μεταμφιεστούν εσωτερικά σε άντρες για να μπορέσουν να πετύχουν αυτό που θέλουν. Αυτό σημαίνει ότι αφαιρούν τη θηλυκή τους πλευρά εσωτερικά. Η Πραξαγόρα μας θέλει να προστατεύσει τις γυναίκες να μη χάσουν την θηλυκότητά τους, με τον τρόπο που την σκιαγράφησα προηγουμένως. 

Παρουσιάζετε, λοιπόν, την Πραξαγόρα ως ένα εναλλακτικό τύπο πολιτικού και τη δράση της ως μια εναλλακτική πολιτική πρόταση; 
Πρέπει να αναζητήσουμε εναλλακτικούς τρόπους στη διακυβέρνηση του κράτους. Ο δικομματισμός και η οικογενειοκρατία μας έχουν διαλύσει. Χρειάζεται μια άλλη αντιμετώπιση συνολικά και πιστεύω με πολλή θέρμη ότι μόνο η Αριστερά και δη η ανανεωτική ριζοσπαστική Αριστερά μπορεί να το πραγματώσει. 

Πάντα με εντυπωσίαζε το γεγονός ότι ο αριστοκρατικός, ο συντηρητικός Αριστοφάνης ενέπνεε αριστερούς καλλιτέχνες που περνούσαν μέσα από τα έργα του μηνύματα ανατροπής… 
Ξέρετε δεν βλέπω τον Αριστοφάνη ως συντηρητικό. Οι σύγχρονοι όροι δεν καλύπτουν τον αρχαίο κόσμο. Αλλά, για να το πω κι αλλιώς, ο Αριστοφάνης είναι σαν το Χατζηδάκι, δήλωνε δεξιός αλλά έχει πει μερικά από τα ευφυέστερα αριστερής άποψης πράγματα στον 20ό αιώνα. Ο Αριστοφάνης έχει μια αναρχική πλευρά. 

Υπονομεύει τελικά την Πραξαγόρα, οι πολιτικές της προθέσεις στην πραγμάτωσή τους καταντούν καρικατούρες… Η περίφημη σκηνή με τις γριές είναι ανελέητη… 
Ομολογώ ότι με δυσκόλεψε αυτή η σκηνή. Η κοινοκτημοσύνη και η ισότητα στην απόλυτη εφαρμογή τους οδηγεί σε ισοπεδωτισμό. Δεν είναι ισότητα στον έρωτα να επιβάλεις σε ένα νέο άνθρωπο να έχει ερωτικές σχέσεις με ένα ηλικιωμένο. Ουσιαστικά ο ποιητής απευθύνεται στους άνδρες της εποχής του και κρούει τον κώδωνα του κινδύνου: αν δεν αλλάξετε στάση ζωής, λέει, θα κυβερνήσουν οι γυναίκες και τότε όλα θα καταρρεύσουν, ιεραρχία, οικογένεια… Θα ήταν πολύ σεξιστικό να βάλω άσχημες γυναίκες να παίξουν τους ρόλους. Προτίμησα μια λύση αριστοφανική και μέσα στην παράδοση του αρχαίου θεάτρου. Άντρες έπαιξαν την σκηνή. Δεν ήθελα, όμως, όλη την παράσταση με άντρες. Εξασφάλιζα ίσως περισσότερο γέλιο με τον τραβεστισμό αλλά θα χανόταν η ουσία: έπρεπε να είναι γυναίκες πραγματικές αυτές που κάνουν την, ας πούμε, επανάσταση.

Στην κρίση έχουμε περισσότερη ανάγκη την τέχνη 
Στη μνημονιακή Ελλάδα έχουμε πια ανθρωπιστική κρίση… Είναι πολυτέλεια να μιλάμε για τέχνη, για πολιτισμό; 
Ίσα-ίσα, μια χώρα σε κρίση έχει περισσότερη ανάγκη την τέχνη, τον πολιτισμό. Ο πολιτισμός είναι το γοητευτικό περιττό, που δίνει αξία και νόημα στη ζωή. Ο άνθρωπος δίνει μια μάχη όλη του τη ζωή να συγκρατήσει το κτήνος μέσα του. Ο πολιτισμός και η παιδεία μάς βοηθούν να συγκρατούμε, να ελέγχουμε, να πατάσσουμε το άγριο κτήνος μέσα μας, που δεν αντέχει το διαφορετικό και το αδύναμο. Κάνει τον άνθρωπο να μη φοβάται, γιατί το σύστημα επιβάλλει το φόβο, κυβερνά με το φόβο. Γι’ αυτό η επένδυση μιας κοινωνίας στον πολιτισμό είναι αναγκαία. Ο Λένιν, σε μια στιγμή που δεν υπήρχαν ξύλα για να ζεσταθούν οι άνθρωποι, έφτιαχνε χαρτί για να τυπώσει και να μοιράσει ποιήματα στο λαό. 

Τι είναι αυτό που σας ενοχλεί περισσότερο; 
Πάρα πολλά. Ένα ωστόσο με πονάει πολύ: πόσο ταπεινωμένοι νιώθουν οι άνθρωποι. Έβλεπα τις προάλλες μια κυρία στην τηλεόραση που με μεγάλη αξιοπρέπεια μιλούσε για την αδυναμία της να πάρει τα φάρμακά της, τριάντα χρόνια πλήρωνα ένσημα, είπε, είναι πολύ προσβλητικό αυτό που μου κάνουν. Έτσι απλά, μίλησε με αξιοπρέπεια για προσβολή. Μαζί με τα αδιέξοδα και την απελπισία, αυτό οδηγεί σε κατάθλιψη, σε αυτοκτονίες. 

Υπάρχει ελπίδα; 
Για μένα πολύ μεγάλη. Αντιμετωπίζω πάντα τη ζωή με αισιοδοξία. Η συμμετοχή μου στα κοινά είναι από αισιοδοξία και όχι μόνο από θυμό, μολονότι, για να είμαι ειλικρινής, πιστεύω πως ο θυμός σε οδηγεί σε θετικά συναισθήματα, στην αισιοδοξία. Το χειρότερο πράγμα είναι ο φόβος και θεωρώ πολιτικά και ανθρώπινα αναξιοπρεπές και απαράδεκτο να πανικοβάλλουν τον κόσμο για να επιβληθούν. Κι όμως είδατε ότι δεν το κατάφεραν. Παρά την εκστρατεία φόβου -και παρόλο που ο κόσμος φοβήθηκε πράγματι- έδωσε ένα μεγάλο ποσοστό στο ΣΥΡΙΖΑ, όχι τέτοιο που να τον κάνει κυβέρνηση αλλά τόσο σημαντικό για να συνεχίσει με ορμή και συλλογικότητα την πολιτική δουλειά του.

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΛΙΓΟΤΕΡΑ
Νεκτάριος-Γεώργιος Κωνσταντινίδης, ATHENS MAGAZINE, 21/09/2012

«Εκκλησιάζουσες» του Αριστοφάνη από το Θέατρο του Νέου Κόσμου στο Ηρώδειο

Στις «Εκκλησιάζουσες» ο Αριστοφάνης δίνει και πάλι έμφαση στην πολιτική αλλά υπό την οπτική γωνία της γυναικείας λογικής. Η γυναίκα, έτσι όπως την παρουσιάζει στην κωμωδία αυτή ο ποιητής, είναι αποφασιστική, τολμηρή κι έτοιμη να μετατρέψει την επαναστατική συνείδηση σ' επαναστατικό φρόνημα.

Στις «Εκκλησιάζουσες» ο Αριστοφάνης δίνει και πάλι έμφαση στην πολιτική αλλά υπό την οπτική γωνία της γυναικείας λογικής. Η γυναίκα, έτσι όπως την παρουσιάζει στην κωμωδία αυτή ο ποιητής, είναι αποφασιστική, τολμηρή κι έτοιμη να μετατρέψει την επαναστατική συνείδηση σ' επαναστατικό φρόνημα.

Η παράσταση του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου στηρίζεται στην εύστοχη απόδοση του Βασίλη Μαυρογεωργίου για ν' αναδείξει σημερινές αλήθειες μέσα από εκφράσεις γλωσσικές και παραγλωσσικές, που αποτυπώνουν σημαίνοντα και σημαινόμενα σε μορφή ευφυολογήματος. Επιπροσθέτως, το ευφυολόγημα φωτογραφίζει διακριτικά ορισμένα πρόσωπα και πράγματα της τωρινής πολιτικής σκακιέρας, αποφεύγοντας τεχνηέντως την απροκάλυπτη ονοματολογία και τα συμπαρομαρτούντα αυτής.

Ο κύριος Θεοδωρόπουλος δημιουργεί έναν χαρακτηριστικό μικρόκοσμο εμφορούμενο από ανησυχίες του πολίτη και δη της γυναίκας, η οποία δεν έχει δικαίωμα ψήφου στην Αθήνα του 5ου αιώνα. Ο Αριστοφάνης, ποιητική αδεία, της δίνει φωνή, την οποία ο σκηνοθέτης της παράστασης καλλιεργεί και περιβάλλει με ιδιαίτερη φροντίδα προβάλλοντας κυρίως την ανάγκη της γυναίκας για χειραφέτηση. Ωστόσο, ο Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος απαλύνει τον κραυγαλέο φεμινισμό, δίνοντας περισσότερη έμφαση στο έξυπνο ένστικτο και στην τρυφερόκαρδη ευαισθησία του θηλυκού.
Άλλωστε, οι χορογραφίες της Αγγελικής Στελλάτου διευκολύνουν εξαιρετικά την προοπτική της σκηνοθεσίας.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα για τη σημειολογία της χορογραφίας, συνιστά η τελετουργική σχεδόν αφαίρεση των ενδυμάτων των γυναικών του χορού με τρόπο ώστε ν' αποκαλύπτεται το γυναικείο στήθος ως συνδήλωση της μητρότητας με άπειρους υποδηλωτικούς προσανατολισμούς. Το εν λόγω περιστατικό της χορογραφίας, αν και στατικά εκφερόμενο, διαχέει την έμφυτη βιωματικότητα της δηλούμενης αλλά και της άδηλης γυναικείας δυνατότητας, που αποτυπώνεται στο αρχέτυπο της μάνας.

Η μουσική του Θάνου Μικρούτσικου απογειώνει όλα όσα εκτίθενται στο βλέμμα του θεατή κι όχι μόνο. Η συγκεκριμένη δηλαδή, μουσική του κυρίου Μικρούτσικου αποτελεί από μόνη της ένα ολοκληρωμένο μουσικό ποίημα, στα όρια του αυτόνομου.

Οι φωτισμοί του Σάκη Μπιρμπίλη παρεμβαίνουν ευθύβολα στην παράσταση αν και πολλές φορές εκμηδενίζονται θαρρείς, από την ενδυματολογία που προτείνει ο Άγγελος Μέντης και που ταλαντεύεται στο ανοίκειο ενός μεταιχμίου ανάμεσα στον ιμπρεσιονισμό και στη μπαρόκ διάταξή του.

Η Δάφνη Λαμπρόγιαννη υποδύεται το ρόλο της Πραξαγόρας, με δεξιοτεχνία, άνεση στις κινήσεις και με γνώση των παραμέτρων του χαρακτήρα που υποστηρίζει. Τόσο ως Βλέπυρος όσο και ως πρώτη γριά, ο Κώστας Κόκλας ερμηνεύει με οίστρο τις ξεκαρδιστικές αυτές φιγούρες, διατηρώντας ένα ευεργετικό μέτρο, χάρη στο οποίο οι συμπαίκτες του εντάσσονται αρμονικά στο διάλογο μαζί του. Το ίδιο ισχύει και για τον Παντελή Δεντάκη, που στους ρόλους του Χρέμη και της δεύτερης γριάς, πλάθει ολοκληρωμένες θεατρικές φιγούρες.

Ο Στράτος Χρήστου ως γείτονας αλλά κι ως τρίτη γριά, επιστρατεύει το πηγαίο κωμικό του ταλέντο, διαχειριζόμενος εύστοχα τα εκφραστικά του μέσα. Ο Νίκος Καρδώνης στο ρόλο του άνδρα, προβάλει με συνέπεια αλλά υπερβολικά μια επαναλαμβανόμενη φλύαρη κι εν τέλει μη λειτουργική, μήτε αποτελεσματική κινησιολογία. Η Κηρύκαινα της Μαίρης Σαουσοπούλου και η νέα της Γεωργίας Γεωργόνη αποδίδονται με κινήσεις ακρίβειας κι ελεγχόμενο νεύρο. Στη γνώριμη υποκριτική του υφολογία, ο Γιώργος Πυρπασόπουλος υποδύεται με ιδιαίτερο κέφι και ενέργεια το νέο.

Άξια μνείας όλα τα μέλη του χορού (Μαίρη Σαουσοπούλου, Ντίνα Ρέντη, Πολυξένη Ακλίδη, Ειρήνη Γεωργαλάκη, Μαρία Γεωργιάδου, Γεωργία Γεωργόνη, Άνδρη Θεοδότου, Κατερίνα Μαούτσου, Σωτηρία Ρουβολή, Ειρήνη Φαναριώτη, Έλενα Χατζηαυξέντη) για το συντονισμό, την αμεσότητα, το ρυθμό και τα τεχνικά προσόντα, που αποδεικνύονται λειτουργικά για τη σκηνική δράση.

 

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΛΙΓΟΤΕΡΑ
Θυμέλη, ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ, 19/09/2012

«Εκκλησιάζουσες» από το Θέατρο του Νέου Κόσμου

(...) Το μυθοπλαστικό οίστρο, τη διαχρονική αξία, την ανθρωπιστική και κοινωνική χρησιμότητα αυτής της αριστοφανικής κωμωδίας ανέδειξε η σκηνοθετική «ανάγνωση» του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου. Μια παράσταση με χιούμορ, ευρηματική φαντασία αλλά χωρίς υπερβολές και εικαστική φινέτσα. Μια παράσταση αγάπης για τη γυναίκα, με τη συνολικά «εύφορη» δημιουργική συμβολή όλων των συνισταμένων της. 

Παρότι μέσα στις χιλιετίες το γυναικείο γένος μετρά φοβερές θυσίες, αμέτρητα θύματα και πολύμορφους αγώνες, διεκδικώντας να γίνει σεβαστό και ισότιμο με το ανδρικό γένος, ελάχιστα δικαιώματα έχει κατακτήσει (όχι όμως και σε όλα τα πλάτη και μήκη της γης), δικαιώματα αμφισβητούμενα και αναιρούμενα, ακόμα και στο σύγχρονο «πολιτισμένο» κόσμο. Θα μπορούσε να φανταστεί και θα δεχόταν, άραγε, ο σύγχρονος «πολιτισμένος» κόσμος, οι σύγχρονες «αναπτυγμένες» χώρες, οι λεγόμενες «δημοκρατικές» κοινωνίες, το ενδεχόμενο, ξαφνικά, μια νύχτα, η εξουσία- και μάλιστα μια εξουσία με συλλογικά όργανα και συλλογικές αποφάσεις, μια εξουσία της ισότητας, δικαιοσύνης, κοινοκτημοσύνης με κατάργηση της ιδιοκτησίας – να περάσει αποκλειστικά στα χέρια των γυναικών, όχι των επωνύμων, αλλά των γυναικών του λαού, προς όφελος του κοινωνικού συνόλου, ανδρικού και γυναικείου; Αδύνατον. Ο Αριστοφάνης, όμως, και φαντάστηκε και μυθοστόλησε εκπληκτικά ένα τέτοιο – αν και απόλυτα ουτοπικό για την Αθηναϊκή Δημοκρατία – ενδεχόμενο. Ο ποιητής καταγγέλλοντας την καταστρεπτική για το λαό και τον τόπο οικονομική και επεκτατική πολιτική που οδήγησε στον Πελοποννησιακό Πόλεμο και στην ήττα της Αθήνας, με αυτή την κωμωδία- ύμνο στις γυναίκες, σαρκάζοντας τη «λογική» της αργυρώνητης συμμετοχής και της ψήφου των ανδρών στις αποφάσεις της Εκκλησίας του Δήμου, θέλησε να καταδείξει όχι μόνον όλα τα κακά και άδικα σε βάρος της γυναίκας, τις οδύνες και το θρήνο της όταν χαροκαίγεται από ένα παράλογο πόλεμο, αλλά και να υπογραμμίσει ως μόνη διέξοδο από την πολιτική σήψη και την οικονομική και κοινωνική κατάπτωση της Αθήνας, μια πολιτική που θα διδαχθεί από το μόχθο, την ευφυία, την ιδιαίτερη ευαισθησία, τη λογική, τη δημιουργική δύναμη, την υπομονή, την επιμονή και την ικανότητα των γυναικών – κόντρα σε όλες τις αντιξοότητες – να νοικοκυρεύουν το σπιτικό τους προς όφελος όλης της οικογένειας. Η ανθρωπότητα έχει να διανύσει μεγάλη πορεία μέχρι να πραγματοποιηθεί η κοινωνία που ονειρεύτηκαν και επέβαλαν οι «Εκκλησιάζουσες». Το μυθοπλαστικό οίστρο, τη διαχρονική αξία, την ανθρωπιστική και κοινωνική χρησιμότητα αυτής της αριστοφανικής κωμωδίας ανέδειξε η σκηνοθετική «ανάγνωση» του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου. Μια παράσταση με χιούμορ, ευρηματική φαντασία αλλά χωρίς υπερβολές και εικαστική φινέτσα. Μια παράσταση αγάπης για τη γυναίκα, με τη συνολικά «εύφορη» δημιουργική συμβολή όλων των συνισταμένων της. Της πικάντικα εκσυγχρονιστικής απόδοσης (Βασίλης Μαυρογεωργίου), της γλυκύτατα μελωδικής μουσικής (Θάνος Μικρούτσικος), των πανέμορφων κοστουμιών (Αγγελος Μέντης), της εκφραστικής χορογραφίας (Αγγελική Στελλάτου), των φωτισμών (Σάκης Μπιρμπίλης). Μεγάλο και τελικό στήριγμα της σκηνοθετικής ανάγνωσης είναι οι ερμηνείες. Ηθοποιός με πηγαίο χιούμορ, με σκηνικό νεύρο και εκφραστικότατα μέσα, η Δάφνη Λαμπρόγιαννη, πρωτοεμφανιζόμενη σε αριστοφανική κωμωδία, μακράν της υποκριτικής «φθοράς» που προκαλεί η τηλεόραση, με σοβαρότητα, μέτρο, αλλά και κωμική ελαφράδα έπλασε την Πραξαγόρα. Θεατρικά εκφραστικότατες και κωμικά χυμώδεις είναι οι ερμηνείες των Παντελή Δεντάκη (ιδιαιτέρως στη Β’ Γριά), Νίκου Καρδώνη, Μαίρης Σαουσοπούλου, Στράτου Χρήστου. Αξιοσημείωτη ερμηνευτικά είναι η Γεωργία Γεωργόνη. Θετική η προσπάθεια των Κώστα Κόκλα και Γιώργου Πυρπασόπουλου να ξεφύγουν από τις τηλεοπτικές ευκολίες τους.

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΛΙΓΟΤΕΡΑ
Λουίζα Αρκουμανέα, ΤΟ ΒΗΜΑ, 05/08/2012

Του μέλλοντος τα δώρα

Προετοιμάζονται καιρό τώρα γι' αυτό το τόλμημα. Κόλλησαν στη μούρη «γένι δασύτριχο», που το φύλαγαν για μήνες «απ' τις μασχάλες και τα πόδια». Κάθησαν με τις ώρες στον ήλιο για να ξορκίσουν τη χλωμάδα του δέρματός τους. Και φυσικά, σούφρωσαν τα ρούχα των ανυποψίαστων συζύγων τους και το 'σκασαν χαράματα απ' το σπίτι για να συναντηθούν κρυφά και να οργανώσουν την έφοδό τους. Στόχος τους να μπούνε στη Βουλή μεταμφιεσμένες και να καταλάβουν την εξουσία.

Προετοιμάζονται καιρό τώρα γι' αυτό το τόλμημα. Κόλλησαν στη μούρη «γένι δασύτριχο», που το φύλαγαν για μήνες «απ' τις μασχάλες και τα πόδια». Κάθησαν με τις ώρες στον ήλιο για να ξορκίσουν τη χλωμάδα του δέρματός τους. Και φυσικά, σούφρωσαν τα ρούχα των ανυποψίαστων συζύγων τους και το 'σκασαν χαράματα απ' το σπίτι για να συναντηθούν κρυφά και να οργανώσουν την έφοδό τους. Στόχος τους να μπούνε στη Βουλή μεταμφιεσμένες και να καταλάβουν την εξουσία.

Δεν είναι ότι έχουν κάποια ατζέντα - με εξαίρεση την Πραξαγόρα, την πιο δυναμική και αποφασισμένη ανάμεσά τους, οι υπόλοιπες ζορίζονται να προσαρμοστούν σε αυτό το αδιανόητο κάλεσμα. Η αρχηγός τους επισημαίνει τις παγίδες: να μην ορκίζονται στην Αφροδίτη, να μην πλέκουν την ώρα της σύναξης, να μιλάνε με μπάσα φωνή κι άμα επικαλούνται τα αχαμνά τους, να τα ξύνουν κιόλας. Το δυσκολότερο όμως είναι άλλο: «Πρέπει να μάθουμε να ψηφίζουμε όπως αυτοί» τους λέει η Πραξαγόρα - και είναι αστείο και συγκινητικό ταυτόχρονα να τις βλέπεις να το επιχειρούν.

Για τον Αριστοφάνη, όπως και για όλους τους συγχρόνους του, ο κόσμος πρέπει πρώτα να γυρίσει ανάποδα προτού αποκτήσουν οι γυναίκες πολιτικά δικαιώματα. Στις «Εκκλησιάζουσες» το αναποδογύρισμα ξεκινάει ανώδυνα, χαριτωμένα με αυτή την πρόβα τζενεράλε πριν από την εισβολή σε ένα σύμπαν αυστηρά απαγορευμένο στις γυναίκες. Το σχέδιό τους αρχικά πετυχαίνει, οι υποσχέσεις τους για «τρυφερότητα στην εξουσία» κερδίζουν έδαφος, οι άνδρες πανηγυρίζουν που γλίτωσαν από τις έγνοιες και η Πραξαγόρα προχωράει στη θέσπιση κοινοκτημοσύνης: το δημόσιο ταμείο θα πληρώνει για όλα, τα αγαθά θα διατίθενται δωρεάν, το χρήμα δεν θα έχει αξία. Δεν θα υπάρχουν ούτε πρόστιμα, ούτε δίκες αλλά ούτε και κλέφτες εφόσον όποιος χρειάζεται κάτι θα πηγαίνει να το παίρνει τζάμπα από τις αποθήκες.

Αυτό το όραμα αστικού παραδείσου - όπου καταργούνται οι έννοιες της ιδιοκτησίας, του γάμου και των οικονομικών συναλλαγών - δεν αργεί να καταρρεύσει. Οι εύποροι αρνούνται να παραδώσουν την περιουσία τους, οι βολεψάκηδες υποδύονται τους άπορους, ενώ το μεγαλύτερο πρόβλημα όλων αποδεικνύεται το σεξ, εφόσον σύμφωνα με τον καινούργιο νόμο κάθε νέος και κάθε νέα που επιθυμεί να συνουσιασθεί με έναν άλλο νέο ή νέα πρέπει πρώτα να «κανονίσει» μια γριά ή έναν γέρο αντιστοίχως.

Η ουτοπία μετατρέπεται σε δυστοπία, τα ταπεινότερα ένστικτα κυριαρχούν, η γεροντική λαγνεία βγαίνει αχαλίνωτη στην επιφάνεια και προκαλεί το χάος οδηγώντας τους νεαρούς εραστές στην απόγνωση. «Είναι λοιπόν ελευθερία για σας /την ανάγκη του ο καθένας να ικανοποιήσει; / Αλλος να φάει πρώτος / κι άλλος να γαμήσει;» αναρωτιέται έξαλλη η Πραξαγόρα διά χειρός Θεοδωρόπουλου - Μαυρογεωργίου οι οποίοι επιλέγουν να κλείσουν την παράσταση με αυτό το δικό τους σχόλιο για το αδιέξοδο που βιώνουμε ως κοινωνία σήμερα.

Η παρέμβαση αυτή δεν είναι η μόνη. Αντιμέτωποι με το ζήτημα των «γυναικών στην εξουσία», κάτι που τότε ήταν σενάριο επιστημονικής φαντασίας αλλά σήμερα απτή πραγματικότητα, μετατρέπουν την Πραξαγόρα σε «μάντισσα» που βλέπει τα μελλούμενα: τις γυναίκες του 2012 που μπαίνουν στη Βουλή κανονικά και με τον νόμο, είναι τολμηρές, δυναμικές, «όμως δεν έχουν μέσα τους τίποτα γυναικείο / στο βλέμμα δεν υπάρχει ζεστασιά, στο πρόσωπο δεν έχουν τίποτα το οικείο». Η σύνδεση με το τώρα επιτυγχάνεται περαιτέρω σε βαθύτερο και πιο ουσιαστικό επίπεδο: σε αυτή τη διασκευή, ο Μαυρογεωργίου αρνείται να υιοθετήσει οποιαδήποτε πρόχειρη, «επιθεωρησιακού» τύπου λύση και να τη ζευγαρώσει με μπανάλ, ξεπερασμένες χυδαιολογίες, όπως κάνουν όλοι σχεδόν όσοι διασκευάζουν Αριστοφάνη στις μέρες μας. Επιλέγει τη φρεσκάδα, την απλότητα, τις έμμεσες, μη κραυγαλέες αναφορές στην κοινωνικοπολιτική πραγματικότητα και παραδίδει ένα κείμενο ευχάριστο, χυμώδες, ανάλαφρο και ταυτόχρονα αθυρόστομο όσο και όπου χρειάζεται.

Είναι προφανές ότι ο Θεοδωρόπουλος είχε εξαρχής αυτό το ζητούμενο στο μυαλό του: χωρίς σκηνικά, χωρίς φαλλικές κακογουστιές και μπαλαφάρες, χωρίς όλη αυτή την αισθητική που έχει καταντήσει τις αριστοφανικές κωμωδίες ανυπόφορες τα τελευταία πολλά χρόνια, ο σκηνοθέτης εξασφάλισε ένα ανεπιτήδευτο, κεφάτο και γοητευτικό αποτέλεσμα που μας βοηθάει να συνειδητοποιήσουμε εκ νέου τη διαχρονική, ανεξάντλητη ζωτικότητα του αριστοφανικού κειμένου.

Το ίδιο διαπιστώνει κανείς και στις ερμηνείες: λιτές, απαλλαγμένες από το άγχος να μας σερβίρουν ντε και καλά το «αστείο» στη μούρη αλλά εστιασμένες στη φυσικότητα και τους χαμηλούς τόνους. Ετσι ευδοκίμησαν ο Βλέπυρος του Κώστα Κόκλα, η Πραξαγόρα της Δάφνης Λαμπρόγιαννη, ο Χρέμης του Παντελή Δεντάκη αλλά και ο δύσμοιρος ερεθισμένος νέος του Γιώργου Πυρπασόπουλου.

Υπάρχουν σαφώς μικρές παραφωνίες στο σύνολο: η άνοστη, στερεοτυπική ερμηνεία του Νίκου Καρδώνη ως ελληνάρα, το πλέι μπακ των τραγουδιών, τα κοστούμια του Χορού με τα εντυπωσιακά εμπριμέ που επισκιάζουν τις ηθοποιούς. Τίποτε από αυτά όμως δεν επιδρά τόσο αρνητικά όσο η μουσική του Θάνου Μικρούτσικου, χλιαρή, ξεψυχισμένη, άτολμη, λες και ο συνθέτης καθόλου δεν ενδιαφέρθηκε να αφουγκραστεί τις προθέσεις των υπόλοιπων συντελεστών αλλά αποφάσισε να αρκεστεί σε βολικά αναμασήματα του παρελθόντος. Τολμώ μόνο να φανταστώ πόσο θα απογειωνόταν η παράσταση αν συνοδευόταν από ένα εναρμονισμένο με το κείμενο μέλος, που θα αναδείκνυε στο έπακρο το ποπ και μοντέρνο πρόσωπο του Αριστοφάνη.

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΛΙΓΟΤΕΡΑ
Γιώργος Σμυρνής, monopoli.gr, 30/07/2012

Εκκλησιάζουσες του Αριστοφάνη στην Επίδαυρο – Women in power!

Με τη φαντασία του ο Αριστοφάνης είδε το μέλλον, μέσα στο οποίο οι γυναίκες παίρνουν στα χέρια τους την διακυβέρνηση. Αυτή ήταν η προσέγγιση του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου στις Εκκλησιάζουσες του Αριστοφάνηπου ανέβηκαν στην Επίδαυρο.

Με τη φαντασία του ο Αριστοφάνης είδε το μέλλον, μέσα στο οποίο οι γυναίκες παίρνουν στα χέρια τους την διακυβέρνηση. Αυτή ήταν η προσέγγιση του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου στις Εκκλησιάζουσες του Αριστοφάνηπου ανέβηκαν στην Επίδαυρο.

Σύμφωνα με την υπόθεση του έργου, σε μία αθηναϊκή κοινωνία τόσο ατομικιστική, που οι άνδρες πολίτες βαριούνται ακόμα και να πάνε να ψηφίσουν, οι γυναίκες τους κλέβουν τα ρούχα κι εμφανίζονται στην Εκκλησία του Δήμου, μεταμφιεσμένες σε άντρες. Όντα περισσότερες από τους άντρες πετυχαίνουν πλειοψηφία στην πρόταση της Πραξαγόρας (ενορχηστρώτριας αυτής της ίντριγκας) να δοθεί η εξουσία στο γυναικείο φύλο. Στη συνέχεια, αποφασίζεται η κοινοκτημοσύνη στα υλικά αγαθά και στο σεξ. Οι δύο αυτές ιδέες- γυναικεία εξουσία και κοινοκτημοσύνη- δίνουν στον Αριστοφάνη ιδέες και υλικό για άφθονα, ακραία και ως συνήθως αθυρόστομα κωμικά ευρήματα.
Η βασική αλλαγή που έκαναν ο Θεοδωρόπουλος με την βοήθεια του συγγραφέα και σκηνοθέτη Βασίλη Μαυρογεωργίου (που ανέλαβε την διασκευή του έργου) ήταν η εξής. Σύμφωνα με το σκεπτικό του Θεοδωρόπουλου, ο Αριστοφάνης σήμερα δεν θα έγραφε έτσι αυτό το έργο, αφού στην εποχή μας οι γυναίκες έχουν κατακτήσει πολλά και σημαντικά δικαιώματα, έστω κι αν ο κόσμος ακόμα θεωρείται ανδροκρατούμενος. Προκειμένου να γεφυρώσει το τότε με το σήμερα, δίνει μαντικές ικανότητες στην Πραξαγόρα, η οποία βλέπει τις γυναίκες του μέλλοντος (δηλαδή του σήμερα). Αυτό της δίνει την ικανότητα να εμπνεύσει τις δικές της γυναίκες να γίνουν πιο τολμηρές, αλλά και να σχολιάσει τις σύγχρονες γυναίκες, που συχνά χάνουν την θηλυκότητα τους, προκειμένου να κυριαρχήσουν σε έναν αντρικό κόσμο.
Θεωρώ ότι το δεύτερο σκέλος, αυτό της κριτικής των γυναικών του σήμερα, ήταν το πιο προβληματικό. Υπάρχουν πολλές κοινωνικές θεωρίες που εκτιμούν ότι οι συμπεριφορές δεν είναι έμφυτες, αλλά σε μεγάλο βαθμό είναι κατασκευασμένες από τις κοινωνικές σχέσεις. Επομένως, το αν οι γυναίκες μοιάζουν πλέον με άντρες είναι ένα φυσικό επακόλουθο του γεγονότος ότι αναλαμβάνουν ρόλους αντίστοιχους με των ανδρών. Η θηλυκότητα, ως έννοια, διαμορφώθηκε μέσα σε συνθήκες καταπίεσης του γυναικείου φύλου. Μοιραία, σε μία εποχή που το πράγμα αυτό «σπάει» και η έννοια αυτή θα μετεξελιχθεί σε κάτι διαφορετικό.
Γενικότερα, όμως, θεωρώ ότι ο κεντρικός προβληματισμός του σκηνοθέτη (ότι ο Αριστοφάνης σήμερα θα έγραφε διαφορετικά το έργο) είναι υπερβολικός. Γιατί τα πάντα είναι διαφορετικά σήμερα, σε σχέση με την εποχή του Αριστοφάνη και όχι μόνο ο ρόλος των γυναικών στην κοινωνία και στην πολιτική. Επίσης, η συμπαρουσία εμπνεύσεων του Μαυρογεωργίου και του Αριστοφάνη, σπάει την ενότητα, τόσο σε επίπεδο ύφους (δεν μπορείς να γράφεις με το ίδιο ύφος δικά σου πράγματα και μεταφραστικά κείμενα), όσο και σε επίπεδο περιεχομένου.
Πέρα από αυτές τις ενστάσεις μου, θεωρώ σοφή την επιλογή του Μαυρογεωργίου για την μετάφραση του Αριστοφάνη. Έδειξε ικανότητα στο να φέρει στο σήμερα το χιούμορ και την ποίηση του μεγάλου δημιουργού, χωρίς μάλιστα να αλλάζει ονόματα, νομίσματα και τεχνολογίες της εποχής με αντίστοιχα στοιχεία του σήμερα (το τάλαντο δεν είναι 500ευρώ αλλά τάλαντο, ο Ευριπίδης δεν μετατρέπεται σε κάποιον κουλτουριάρη δημιουργό του σήμερα, ούτε οι πολιτικοί του τότε μεταφράζονται με ονόματα πολιτικών του σήμερα).

Ουτοπία ή σάτιρα;
Πολλοί μελετητές έχουν εντοπίσει μία σχέση ανάμεσα στο σχέδιο της Πραξαγόρας για κοινοκτημοσύνη και αυτό του Πλάτωνα. Όπως γράφει ο John Zumbrunnen (στο άρθρο του Φαντασία, ειρωνεία και οικονομική δικαιοσύνη«οι μελετητές έχουν συζητήσει πολύ γύρω από την πιθανή σχέση ανάμεσα στα σχέδια του Πλάτωνα και της Πραξαγόρας. Υπάρχει μια γενική ομοφωνία ότι, ενώ τέτοιες ιδέες μπορεί να ακούγονταν γενικά στην Αθήνα, ο Αριστοφάνης εδώ δεν παρωδεί ειδικά τη σκέψη του Πλάτωνα, αφού παρουσίασε τις Εκκλησιάζουσες κάμποσο καιρό πριν γραφτεί η Πολιτεία».
Γενικότερα, το κεντρικό ερώτημα που θέτουν οι μελετητές του Αριστοφάνη είναι κατά πόσον ο κόσμος αυτός, τον οποίο περιγράφει στις Εκκλησιάζουσες, είναι ουτοπία (μία φαντασία που κατά βάθος ονειρεύεται) ή ειρωνεία (κάτι που παρωδεί). Είναι δύσκολο να διαχωρίσεις τις ανάγκες της κωμωδίας από την ιδεολογία.
Ο Αριστοφάνης έμεινε στην ιστορία ως κορυφαίος κωμικός και όχι ως κορυφαίος ιδεολόγος. Ο κόσμος που πλάθει, με την Πραξαγόρα αρχηγό και τις γυναίκες στην εξουσία, να κηρύσσουν την κοινοκτημοσύνη στα πάντα, ακόμα και στον έρωτα, έχει ένα στοιχείο ονειρικό- μία αφθονία προσιτή σε όλους τους ανθρώπους- και ένα στοιχείο ειρωνικό, που φθάνει στα άκρα του όταν βγαίνει νόμος που να αναγκάζει τους νέους και τις νέες να κάνουν έρωτα με γριές και γέρους (αντίστοιχα) πρώτα και μετά με τους συνομηλίκους τους.
Η πιο ακραία και αθυρόστομη σκηνή του έργου είναι η σκηνή με τις τρεις γριές που διεκδικούν το νέο. Αυτός έχει τα μάτια του μόνο για μια νέα και όμορφη κοπέλα. Αλλά ο νόμος της Πραξαγόρας τον αναγκάζει να πάει πρώτα με μία γριά. Τρεις γριές κακάσχημες έρχονται και τον διεκδικούν, όπως οι τρεις Θεές διεκδικούσαν το μήλο του Πάρη. Το αποτέλεσμα είναι μία οντισιόν ασχήμιας, που γίνεται ξεκαρδιστική με την αθυροστομία της, αλλά και με την απελπισία του παληκαριού, που εξαναγκάζεται να έρθει σε επαφή με αυτές που δεν θέλει και να στερηθεί αυτήν που ποθεί.
Αυτή η σκηνή προβλημάτισε τον Θεοδωρόπουλο, καθώς την θεωρούσε σεξιστική και προσβλητική για τις γυναίκες. Κι επέλεξε να παίξουν άντρες τις γριές. Λειτούργησε έτσι πάρα πολύ καλά και νομίζω ότι ήταν η πιο ξεκαρδιστική σκηνή της παράστασης. Όπως νομίζω, ότι πέρα από τις όποιες ιδεολογικές ενστάσεις μπορεί να έχει κανείς, ότι οι Εκκλησιάζουσες θα ήταν μία σαφώς κατώτερη κωμωδία, αν απουσίαζε η συγκεκριμένη σκηνή, με την οποία ο Αριστοφάνης αποδομεί το μοντέλο που οικοδόμησε πιο πριν. Έτσι μας κλείνει το μάτι, λέγοντάς μας να μην πάρουμε στα σοβαρά το σύμπαν που δημιούργησε και ταυτόχρονα ενδυναμώνει την κωμωδία του έργου, με μια εκτός ελέγχου αστεία σκηνή.
Η παράσταση δεν εκβιάζει το γέλιο, ούτε προσπαθεί να φέρει την αρχαία Αθήνα στο σήμερα. Κι όμως βγάζει πάρα πολύ γέλιο και φέρνει το χιούμορ του Αριστοφάνη στο σήμερα. Οι ερμηνείες είναι πολύ καλές, με τον Γιώργο Πυρπασόπουλο να κλέβει την παράσταση, ως νέος που πρέπει να κάνει έρωτα με τις γριές. Επίσης, μου άρεσε πολύ ο Νίκος Καρδώνης, στο ρόλο του λαμόγιου, που ψάχνει να βρει παραθυράκια, ώστε να μην δώσει όλα του τα υπάρχοντα στην νέα πολιτεία της κοινοκτημοσύνης που ετοιμάζει η Πραξαγόρα. Από κοντά και άλλοι πρωταγωνιστές της παράστασης η Δάφνη Λαμπρόγιαννη ως Πραξαγόρα, ο Κώστας Κόκλας και ως γριά και ως Βλέπυρος, ως σέξι νέα η Γεωργία Γεωργόνη,  ο Παντελής Δεντάκης ως Χρέπης, αλλά και πολλά μέλη του γυναικείου χορού έλαμψαν και με τις υποκριτικές και με τις τραγουδιστικές τους ικανότητες.
Η μουσική του Θάνου Μικρούτσικου ήταν επίσης πολύ καλή και μέσα στις ανάγκες της παράστασης. Μάλιστα, τα χορωδιακά κομμάτια ήταν τόσο καλά, που δεν μπορούσες να καταλάβεις αν είναι play back ή ζωντανά. Υποθέτω (από τις αυξομειώσεις στην ένταση) πως υπήρχαν μέρη ζωντανά και μέρη με play back, αλλά δεν παίρνω κι όρκο, αφού υπήρχε σε όλα τα σημεία του έργου τέλειος συγχρονισμός των χειλιών με το τραγούδι. Τα σκηνικά χαρακτηρίζονται από λιτότητα (επί της ουσίας σχεδόν δεν υπάρχουν), αλλά το όποιο κενό το καλύπτουν και με το παραπάνω η άρτια κινησιολογία, όπως και τα εξαιρετικά κουστούμια της παράστασης.

Γενικότερα, η σκηνοθεσία και η διασκευή του Θεοδωρόπουλου έχει μία αρμονία αισθητική, η οποία όμως σε κανένα σημείο δεν υπονομεύει την τρέλα της αριστοφανικής κωμωδίας. Είναι μία πολύ αστεία παράσταση, πάνω σε ένα σπουδαίο έργο, με φρέσκες, αλλά κυρίως καλά δουλεμένες και αποτελεσματικές ιδέες.

 

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΛΙΓΟΤΕΡΑ
Αντιγόνη Καράλη, ΕΘΝΟΣ, 30/07/2012

«Εκκλησιάζουσες» στην Επίδαυρο - Αριστοφάνης με φινέτσα

Αποκάλυψη ο Βλέπυρος του Κώστα Κόκλα, με σθένος η Πραξαγόρα της Δάφνης Λαμπρόγιαννη, τρυφερή και χωρίς υπερβολές η παράσταση που σκηνοθέτησε ο Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος.

Αποκάλυψη ο Βλέπυρος του Κώστα Κόκλα, με σθένος η Πραξαγόρα της Δάφνης Λαμπρόγιαννη, τρυφερή και χωρίς υπερβολές η παράσταση που σκηνοθέτησε ο Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος.

Να λοιπόν που ο Αριστοφάνης δεν φωνάζει, δεν χυδαιολογεί, δεν είναι χοντροκομμένος, μπρούτος, με το ζόρι επικαιρικός, υπερβολικός και κατ΄ανάγκη «αγοραίος» ενώ, συγχρόνως, δεν χάνει, όπου επιβάλλεται, την αθυροστομία του. Αντίθετα. Είναι απαλός, γλυκός, τρυφερός, ποιητικός, υπαινικτικός κι εντέλει φινετσάτος. Αυτή είναι η λέξη που ταιριάζει στις «Εκκλησιάζουσες» του «Θεάτρου του Νέου Κόσμου»: φινετσάτες. Αυτόν τον Αριστοφάνη μας θύμισε ο σκηνοθέτης της παράστασης Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος, συνεπικουρούμενος από τους σπουδαίους συντελεστές αλλά και τον εξαιρετικό θίασο της παράστασης. Κι όσοι θεατές, αψηφώντας την Παρασκευή την τελετή έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων, έφτασαν μέχρι την Επίδαυρο (περίπου 3.000 στην πρεμιέρα και 4.000 το Σάββατο) αποζημιώθηκαν με το παραπάνω. Ευχαριστήθηκαν. Ψυχαγωγήθηκαν. Έφυγαν από το θέατρο με αίσθημα χαράς, ευφροσύνης, αγαλλίασης, χορτασμένοι από ένα θέαμα που σεβάστηκε τους ίδιους αλλά και τον ποιητή.

Σε μια γυμνή ορχήστρα, δίχως σκηνικό αντικείμενο, που αναδεικνύει την μεγαλοπρέπεια του τοπίου, ο αριστοφανικός λόγος, μέσα από την (εύστοχη και ρέουσα) απόδοση του Βασίλη Μαυρογεωργίου, φέρνει «συμμάχους», «αλλαγή» και «επανίδρυση», συνθήματα όπως «τοξότες, γουρούνια, δολοφόνοι» στον αριστοφανικό λόγο, με τρόπο ταιριαστό και καθόλου «βίαιο» ως προς το κείμενο. Κι ακόμα δίνει στην Πραξαγόρα την ιδιότητα της Πυθίας. Η Δάφνη Λαμπρόγιαννη που την υποδύεται, σωστά και με μέτρο, με σθένος όχι τόσο φεμινιστικό αλλά ιδεαλιστικό, από την αρχή δηλώνει την «προφητική» της ικανότητα. «Βλέπω καθαρά τι πρόκειται να έλθει...» λέει. Κι όταν αρχίζει να μαντεύει σχετικά με τον ρόλο της γυναίκας μέσα στους αιώνες αλλά και για την κοινωνικοπολιτική κατάσταση («Πώς φτάσαμε ως εδώ; Φταίνε οι ξένοι;» απορεί) ο χορός, για να την «προσγειώσει» στην εποχή της, της απαντά: «Θυμήσου πως είσαι η Πραξαγόρα κι όχι η Κασσάνδρα με τους μέλλοντος τα δώρα», πριν συμφωνήσουν όλοι: «ας φέρουμε την τρυφερότητα στην εξουσία».

Ο Βλέπυρος που υποδύεται ο Κώστας Κόκλας, αποκάλυψη: με αμεσότητα και κωμική φλέβα ερμηνεύει τον πολίτη που παραμελεί τα πολιτικά του καθήκοντα κι αισθάνεται ανακουφισμένος που αναλαμβάνουν οι γυναίκες τα σκήπτρα. Νομοταγής και καλοπροαίρετος ο Χρέμης του Παντελή Δεντάκη (με ανάλαφρη διάθεση και προσωπικό ύφος), ενώ ο Νίκος Καρδώνης ως Ανδρας, πιο πονηρός και «λαμόγιο», προσπαθεί να κερδίσει δίχως να προσφέρει στο Δημόσιο Ταμείο. Το αυτοσχεδιαστικό μουσικοχορευτικό του σόλο άφησε τις καλύτερες εντυπώσεις. Καρναβαλική η σκηνή με τις τρεις γριές (τις υποδύονται οι άντρες του θιάσου), που ξεκατινιάζονται για τον τίτλο της γηραιότερης, αφού αυτή θα κερδίσει τον Νέο (ο Γιώργος Πυρπασόπουλος σε μια κεφάτη ερμηνεία) και την ηδονή. Απολαυστικός ο Κώστας Κόκλας ως Γριά Α΄ (ο πρωταγωνιστής στην παράσταση μας θύμισε το πόσο καλός ηθοποιός μπορεί να είναι...).

ΥΠΕΡΟΧΗ ΜΟΥΣΙΚΗ
Ιδανική η χορογραφία της Αγγελικής Στελλάτου. Γοητευτικός ο χορός, τόσο φωνητικά όσο και κινησιολογικά. Τέλος, η μουσική του Θάνου Μικρούτσικου με ποικίλα ηχοχρώματα (λυρική, λαϊκή, μπρεχτική κ.ά.) και στη θερμοκρασία του έργου. Ακούγεται και μόνη της. Υπέροχη.

 

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΛΙΓΟΤΕΡΑ
Ιλειάνα Δημάδη, ΑΘΗΝΟΡΑΜΑ, 30/07/2012

Ήμουν εκεί: «Εκκλησιάζουσες» στην Επίδαυρο

Επιτέλους! Όσοι βρεθήκαμε στο αρχαίο θέατρο το διήμερο 27 & 28/7 είδαμε μια παράσταση που ανατρέπει τον «κανόνα» να ανεβαίνουν (και να κακοπαθαίνουν) οι κωμωδίες του Αριστοφάνη σαν χυδαίες, κιτσάτες, χαζο-γκέι επιθεωρήσεις της κακιάς ώρας. Οι «Εκκλησιάζουσες» (392π.Χ.) στην σκηνοθεσία του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου και σε παραγωγή του Θεάτρου του Νέου Κόσμου διέλυσαν τη χρόνια αυτή αριστοφανική «παρεξήγηση» και επανέφεραν στην Επίδαυρο την ποιητικότητα, την πολιτική ευαισθησία, τη λαγαρή φαντασία και την ωραία αθυροστομία του αρχαίου κωμωδιογράφου.

Επιτέλους! Όσοι βρεθήκαμε στο αρχαίο θέατρο το διήμερο 27 & 28/7 είδαμε μια παράσταση που ανατρέπει τον «κανόνα» να ανεβαίνουν (και να κακοπαθαίνουν) οι κωμωδίες του Αριστοφάνη σαν χυδαίες, κιτσάτες, χαζο-γκέι επιθεωρήσεις της κακιάς ώρας. Οι «Εκκλησιάζουσες» (392π.Χ.) στην σκηνοθεσία του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου και σε παραγωγή του Θεάτρου του Νέου Κόσμου διέλυσαν τη χρόνια αυτή αριστοφανική «παρεξήγηση» και επανέφεραν στην Επίδαυρο την ποιητικότητα, την πολιτική ευαισθησία, τη λαγαρή φαντασία και την ωραία αθυροστομία του αρχαίου κωμωδιογράφου. Ο Θεοδωρόπουλος πήρε την κατεξοχήν «τραβεστί» κωμωδία του Αριστοφάνη (με την έννοια πως, στις «Εκκλησιάζουσες», οι γυναίκες ντύνονται άνδρες και οι άνδρες γυναίκες) και, αντί να εξοκείλει σε χοντροκομμένες σεξιστικές μπαλαφάρες, παρέδωσε μια παράσταση-εγκώμιο στο αληθινό θέατρο, μεστή συγκινήσεως και άφθαρτου γέλιου. Δεν είναι τυχαίο που, σχεδόν ανά δέκα λεπτά, το κοινό στην Επίδαυρο το βράδυ της Παρασκευής χειροκροτούσε ενθουσιασμένο τις ατάκες, τα γκαγκς και τις ερμηνείες του θιάσου. Κάθε επιλογή έκρυβε σκέψη και άποψη, με την έξοχη μουσική του Θάνου Μικρούτσικου να διασχίζει με μια θαυμαστή δρασκελιά τους αιώνες και τους τόπους που χωρίζουν το αρχαίο μέλος από το ζεϊμπέκικο και τον κουρτ βάιλ από το μάμπο. Η ορχήστρα της Επιδαύρου παρέμεινε άδεια, δίχως κανένα σκηνικό. Εκεί, ένας παντοδύναμος θίασος ήρθε να μας θυμίσει πως η απαξίωση του πολιτικού συστήματος, η κακοδιοίκηση και η άνιση κατανομή του πλούτου συγκαταλέγονται στα αρχαία ημών «οικεία κακά». Μόνο που εδώ, στην απόδοση δηλαδή του έργου από τον Βασίλη Μαυρογεωργίου, η Πραξαγόρα, εκτός από επαναστάτρια του καιρού της, η οποία παρασύρει τις γυναίκες της πόλης να πάρουν την εξουσία στα χέρια τους, είναι και προφήτισσα^ ανάμεσα,  μάλιστα, στα μελλούμενα δεινά βλέπει κι έναν «κλέφτη περιωπής να περνοδιαβαίνει στη Διονυσίου Αρεοπαγίτου»! Δίχως να κατονομάσει ποτέ τον Άκη Τσοχατζόπουλο ή άλλα πρόσωπα και επικαιρικά γεγονότα, η απόδοση του έργου χαρακτηρίζεται από φρέσκο κι εμπνευσμένο χιούμορ αλλά κι άφθονα βρομόλογα, έξυπνα όμως ενταγμένα στο μετριοπαθές ύφος της παράστασης. Ίσως, όμως, τα περάσματα από τα χορικά στα επεισόδια και οπωσδήποτε το φινάλε να αντέχουν περισσότερη δουλειά, ενώ το play-back των τραγουδιών και η δίχως ιδιαίτερο νεύρο απόδοση τους μετρούν σαν φάουλ. Αξιοπρόσεκτες είναι όμως όλες οι ερμηνείες, με προεξάρχοντες τους Δάφνη Λαμπρόγιαννη (μια αξιοθαύμαστα ώριμη και σοβαρή Πραξαγόρα, σχεδόν εσκεμμένα αντι-κωμική) και Κώστα Κόκλα (ένας συναρπαστικός Βλέπυρος με κωμικό ήθος, ύφος και μέτρο) αλλά και τους Παντελή Δεντάκη (μια κανονική αρλεκινιάδα ο ιδεαλιστής Χρέμης του), Νίκο Καρδώνη (ως αντιφρονών …βλαχοδήμαρχος) και Γιώργο Πυρπασόπουλο (ως μεθυσμένος ερωτύλος Νέος). Από τα ωραιότερα στοιχεία της παράστασης ήταν οι χορογραφίες της Αγγελικής Στελλάτου και η ενδυματολογική επιμέλεια του Άγγελου Μέντη. Χάρη στη συνεργασία των προαναφερθέντων με τον σκηνοθέτη, κάθε μέλος του Χορού είχε τη δική του προσωπικότητα –ξεχώρισε με τις αστείες άριές της η Έλενα Χατζηαυξέντη- αλλά και το δικό της κοστούμι, είτε επρόκειτο για την ανδρική περιβολή ενός ρεμπέτη είτε για τα λουλουδιασμένα φουστάνια-αναφορά στην Μπουμπουλίνα και μαζί στις τσιγκάνες ή ακόμη και τις γκέισες! Κι αν η κοινοκτημοσύνη την οποία εξαγγέλλει η Πραξαγόρα –«θα γκρεμίσουμε τις μεσοτοιχίες και θα γίνει όλη η πόλη ένα σπίτι!»- αποδεικνύεται σύντομα όνειρο απατηλό, η ουτοπία της ακόμη μας σαγηνεύει, ίσως γιατί, αν κρατάμε κάτι, είναι η τόλμη της να σκεφτόμαστε αλλιώς. Η παράσταση θα συνεχίσει την περιοδεία της στην Ελλάδα, με επόμενο σταθμό στην Αθήνα το Χαλάνδρι (26-28/8), ενώ στις 3 & 4/9 θα παιχτεί στο Ηρώδειο. Μην τη χάσετε. 

 

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΛΙΓΟΤΕΡΑ
TOP